Ritim Bozukluklarının Cihaz ile Yönetimi
Kalp pilleri (pacemaker) ve implante edilebilir şok cihazları (ICD), kalbin elektriksel uyarı sistemindeki aksaklıkları ve ritim bozukluklarını tedavi etmek amacıyla vücuda yerleştirilen ileri teknoloji tıbbi cihazlardır. Kalp pili, kalbin olması gerekenden çok daha yavaş attığı (bradikardi) durumlarda devreye girerek elektriksel uyarı verir ve kalbin normal hızda atmasını sağlar. ICD ise, hayatı tehdit eden aşırı hızlı veya düzensiz ritimleri (ventriküler taşikardi/fibrilasyon) saniyeler içinde algılar ve elektroşok veya hızlı ritim kontrol uyarıları vererek kalbi normal ritmine döndürür, böylece ani ölüm riskini önler.
İmplantasyon işlemi açık bir kalp ameliyatı değildir. Lokal anestezi altında, köprücük kemiğinin hemen altına yapılan küçük bir kesi ile cilt altında bir cep oluşturulur. Cihazın kabloları (elektrotlar) damar yoluyla kalbin içine ilerletilir ve sabitlenir. Ardından kablolar göğüs bölgesindeki cebe yerleştirilen jeneratöre (pil) bağlanır. İşlem sonrası iyileşme süreci oldukça hızlıdır ve hastalar ertesi gün taburcu edilerek kısa sürede normal yaşantılarına dönebilirler.
Kalp Pili ve ICD Gerektiren Durumlar
- Kalbin elektriksel blokları (AV bloklar) veya sinüs düğümü hastalıkları nedeniyle nabzı çok yavaşlayan, buna bağlı olarak bayılma (senkop), baş dönmesi veya ciddi halsizlik yaşayan hastalar.
- Ciddi kalp yetersizliği olan ve kalbin kasılma gücünü artıran üç kablolu özel kalp pillerine (CRT - kalp yetmezliği pili) ihtiyaç duyan hastalar.
- Geçirilmiş kalp krizi sonrasında kalp kasılma fonksiyonu (EF oranı) %35'in altına düşen ve ani ritim bozukluğu riski yüksek bulunan hastalar (ICD endikasyonu).
- Genetik geçişli kalp hastalıkları veya ritim bozuklukları nedeniyle ani durma riski taşıyan ve daha önce ölümcül ritim atağı atlatmış kişiler.
Kalp Pili İmplantasyon Adımları
-
01
Adım 1
Değerlendirme ve Planlama
Hastanın ritim kayıtları (Holter EKG), ekokardiyografik bulguları ve yandaş hastalıkları incelenerek tek, çift veya üç odacıklı kalp pili / ICD tiplerinden en uygun olanı belirlenir.
-
02
Adım 2
Elektrotların Damardan İlerletilmesi
Köprücük kemiğinin hemen alt bölgesi lokal anestezi ile uyuşturulur. Damar yoluyla kalbin içine ince kılavuz elektrotlar (kablolar) yerleştirilir ve röntgen eşliğinde en uygun noktalara sabitlenir.
-
03
Adım 3
Cihazın Yerleştirilmesi ve Bağlanması
Köprücük kemiği altındaki cilt altına veya kas kılıfı altına cihazın yerleştirileceği küçük bir cep oluşturulur. Elektrotlar jeneratör adı verilen ana pil gövdesine bağlanarak jeneratör cebe yerleştirilir.
-
04
Adım 4
Programlama ve Test Edilmesi
Cihazın elektriksel ölçümleri teyit edilir ve bilgisayarlı programlama ünitesi (programmer) yardımıyla hastanın ritim ihtiyacına göre kişiye özel programlanır. Kesi bölgesi dikişlerle kapatılır.
Kalp Pili & ICD Tedavisinin Sağladığı Faydalar
Akademik Güvence ve Modern Cihaz Takip Yönetimi
- Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde binlerce başarılı kalp pili, ICD ve CRT implantasyonu deneyimi.
- Cihaz implantasyon sonrasında düzenli telemetrik pil kontrollerinin ve programlamaların akademik yürütülmesi.
- CRT (kalp yetmezliği pili) kablolarının sol ventrikül dalına yerleştirilmesinde yüksek teknik ustalık.
- Hastanın klinik tablosuna en uygun cihaz modelini seçen şeffaf, ticari kaygılardan uzak, etik hekimlik yaklaşımı.
Kalp Pili ve ICD Hakkında Merak Edilenler
Kalp pili (pacemaker), sadece kalp hızı düştüğünde kalbi uyararak ritmi düzenler ve yavaşlamayı önler. ICD (şok cihazı) ise, hem kalp pili işlevine sahiptir hem de kalpte ani gelişebilecek ölümcül hızlı ritimleri algılayıp şok vererek hayatı kurtarma yeteneğine sahiptir.
İlk birkaç hafta cihazın yerleştirildiği taraftaki kolla ağır yük kaldırmamak ve kolu omuz hizasının üzerine kaldırmamak elektrotların yerinden oynamasını önlemek için önemlidir. Güvenlik kapılarından veya X-ray cihazlarından hızlı geçilmeli, cep telefonları pilin olduğu taraftaki cepte taşınmamalıdır. MR çekimi gerekirse, günümüz pillerinin büyük kısmı MR uyumlu olup çekim öncesi ayarlarının yapılması yeterlidir.
Pil ömrü; cihazın tipine, kalbe ne sıklıkta uyarı verdiğine ve program ayarlarına bağlı olarak genellikle 6 ila 10 yıl arasındadır. Altı ayda bir yapılan telemetrik pil kontrollerinde ömrün azaldığı aylar öncesinden saptanır. Değişim işlemi kalbe giden kablolar ellenmeden, sadece göğüsteki jeneratör kutusunun lokal anesteziyle açılarak yenisiyle değiştirilmesiyle 20-30 dakikada tamamlanır.
İmplantasyonun yapıldığı ilk 4-6 hafta boyunca, kabloların kalp duvarına sıkıca tutunabilmesi için o taraftaki kolla ağır kaldırmak, kolu geriye doğru aşırı zorlamak veya omuz hizasından yukarı uzatmak kısıtlanır. Bu sürenin dolmasının ardından yara bölgesi tamamen iyileşir ve kol hareketlerine yönelik hiçbir kısıtlama kalmaz.
